De overeenkomst tussen ondernemerschap en ouderschap


COLUMN Michaël Lentze,
Notaris en Registermediator,
Ellens & Lentze

Als ondernemer wilt u dat uw zaak, uw product en uw dienst met succes in de wereld kunnen overleven. Als ouder wilt u dat ook voor uw kinderen. Als verantwoordelijk en verstandig mens regelt u daarom alle juridische zaken zorgvuldig om ervoor te zorgen dat er voor elk scenario een actieplan klaarstaat. 

U weet bijvoorbeeld wat er moet gebeuren als een aandeelhouder zich terugtrekt en u weet hoe u een eventuele overdracht wilt organiseren na uw pensioen. U hebt immers over de toekomst van uw bedrijf nagedacht. Voor uw kinderen is het onder meer belangrijk dat u de voogdij goed hebt geregeld, want ook voor uw gezin moet u op eventuele noodgevallen voorbereid zijn. Misschien omdat er meer mensen bij betrokken zijn, maar over de toekomst van een bedrijf wordt helaas vaak zorgvuldiger nagedacht dan over de toekomst van onze kinderen. 

Een bekende ondernemer uit het midden van het land bijvoorbeeld werd verliefd, ging samenwonen en kreeg een kind met een even succesvolle vrouw. Ze waren gelukkig en lieten alle formaliteiten een beetje op hun beloop. Ze trouwden niet en er was geen samenlevingscontract. Wel had hij zijn zoon erkend. Door de erkenning werd de ondernemer nu ook in juridisch opzicht als vader gezien, met alle verplichtingen en rechten van dien. Zijn zoon werd zo wettelijk zijn erfgenaam en de ondernemer is onderhoudsplichtig tot zijn zoon 21 jaar is. Toen de ondernemer en zijn vrouw drie jaar later uit elkaar gingen, bleek dat hij nooit het ouderlijk gezag had aangevraagd. 

De zoon bleef bij zijn moeder wonen en de ondernemer stortte zich voornamelijk op zijn bedrijf. Na het onverwachte overlijden van de moeder bleek dat zij een testament had laten opmaken waarin zij haar zus als voogd benoemde. Ze had haar keuze duidelijk gemotiveerd: de ondernemer had ervoor gekozen om zijn tijd aan het bedrijf en niet aan zijn kind te besteden.

De ondernemer stapte naar de rechtbank, waar hij te horen kreeg dat er inderdaad sprake was van te weinig binding met zijn zoon om van een familieband te kunnen spreken. Biologisch vader of niet, onderhoudsplicht of niet, de zus van de moeder werd de voogd van de jongen. Het is geen ongebruikelijk scenario meer nu er steeds minder mensen trouwen. 

Belangrijk is dan ook om het gezag en de voogdij goed te regelen. Dat kan eenvoudig in een testament worden opgenomen met een voogdijbenoeming. U wijst daarin één of twee voogden aan, met elk hun eigen verantwoordelijkheden. Het gezag kunt u zelf online regelen  op rechtspraak.nl.  

Laat u wel goed informeren over de consequenties van uw beslissingen. Bespreek daarom eerst met uw notaris hoe u het best voor uw bedrijf en uw kinderen kunt zorgen, nu en later, en zorg er samen voor dat vervelende situaties met de één de ander niet beïnvloeden! Zorg ervoor dat ú niet onverwacht uit het leven van uw kind of uw bedrijf gesneden kunt worden.

Als notaris en registermediator kom ik veel verschillende mensen tegen. Verschillende mensen die vaak in eenzelfde situatie zitten. Uiteraard zijn de situaties die ik beschrijf geanonimiseerd en opgebouwd uit alle verschillende ontmoetingen. Maar ik hoop dat mensen zich herkennen in mijn verhalen en realiseren dat er ook voor hun situatie praktische oplossingen zijn.