Business Haaglanden

‘Den Haag Nieuw Centrum' is de overkoepelende benaming voor de stedelijke ontwikkeling van het centrum. De Haagse binnenstad maakt daar onderdeel van uit. Er staan grootse projecten op de planning voor onze binnenstad, waarvan enkele - zoals het Spuimarktcomplex en het Rabbijn Maarsenplein - reeds zijn afgerond. Wij gaan in op de ontwikkeling van de Grote Marktstraat. Met een inspirerend ontwerp zal de Grote Markstraat een internationale winkelpromenade van allure worden.

Tekst: Jolanda van Drie
Fotografie: Rob Schippers

Vijftien jaar geleden had Den Haag nog geen skyline. Door de bouw van onder meer het Stadhuis, de Hoftoren, de Resident en het Beatrixkwartier heeft Den Haag Nieuw Centrum een ware metamorfose ondergaan. De Haagse skyline wordt nu gesierd door onderscheidende moderne architectuur in combinatie met oude historische gebouwen. Nog steeds wordt gewerkt om Den Haag beter bereikbaar en plezierig te maken. Een stad met een levendig en gezellig centrum, waar je wilt wonen, werken en uitgaan. Dat geldt ook voor het deelproject de Grote Marktstraat. We spreken met Max Jeleniewski, Gebiedsmanager Binnenstad van de Dienst Stedelijke Ontwikkeling (DSO), en Lana du Croq, architect bij Architectenbureau Ellerman, Lucas, van Vugt, over de ambitie om van de Grote Marktstraat een buitengewone, internationale stadsboulevard te maken. Max is vanuit de gemeente betrokken bij het projectmanagement van de Grote Marktstraat en Lana zal er voor zorgen dat de straat met een spectaculair ontwerp neer wordt gezet.

Stukjes van de puzzel

De binnenstad van Den Haag is volop in beweging. Gebiedsmanager Max vertelt: "Een aantal jaar geleden hoorde de Grote Marktstraat er nog niet bij. De winkelbeleving was niet optimaal. De consumentenstromen lopen in de toekomst ook over de Grote Marktstraat en niet alleen over de Spuistraat. Het doel is de kwaliteit van de Grote Marktstraat te verhogen, zodat er interessante concepten bijkomen. Er zijn al aantrekkelijke winkels gevestigd in de Grote Marktstraat, maar we willen ook meer buitenlandse retailers aantrekken. Steeds meer internationale formules zullen straks kiezen voor de Grote Marktstraat." Max schetst een ideaalbeeld: "De eerste paar verdiepingen in de panden zijn ideaal voor retail. Daarboven willen we graag andere functies zoals woningen en leisure. Op die manier wordt het een mooie, levendige mix in de Grote Markstraat. En niet te vergeten: van hoge kwaliteit."

Publiekprivate samenwerking

Een stuwende kracht voor de nieuwe levendige omgeving van de Grote Marktraat zal de Nieuwe Haagse Passage zijn, waarbij de uitvoering in handen ligt van Multi Vastgoed. "Voor de plannen van Den Haag Nieuw Centrum wordt dikwijls de publiekprivate samenwerking opgezocht. Meer dan tien jaar geleden werd in dat kader de band tussen marktpartijen en gemeente vastgelegd in een convenant dat door de gemeente en de Ontwikkelingsmaatschappij Spuimarkt (OMS) getekend werd. De OMS bestaat uit BAM, ING Real Estate en Multi Vastgoed. De gemeente faciliteert de projecten, waarna BAM het Rabbijn Maarsenplein ontwikkelde, ING het Spuimarktcomplex en momenteel is Multi Vastgoed aan zet met de Nieuwe Haagse Passage. "De Nieuwe Haagse Passage zal vanaf 2011 gebouwd worden. Het gaat erom dat de beleving van het winkelend publiek in de Spuistraat via de Nieuwe Haagse Passage doorgaat naar de Grote Marktstraat. Zo sluit de Grote Marktstraat aan bij de omgeving van de binnenstad."

Bereikbare winkelboulevard

De bereikbaarheid en parkeergelegenheden voor het centrum van Den Haag zijn in de loop der jaren sterk verbeterd, zeker met behulp van het vorig jaar ingevoerde verkeerscirculatieplan. Het vormt een ander puzzelstukje om het centrum de juiste (internationale) allure mee te geven. "De aanleg van de ondergrondse tramtunnel ‘het Souterrain' had de bereikbaarheid van de stad al aanzienlijk verbeterd. De Randstadrail stopt in hartje centrum.  Wie per auto komt, kan de binnenstad gemakkelijk bereiken en er zijn voldoende parkeerplekken. Doorgaand verkeer rijdt via de Centrumring om de binnenstad heen. Om een veilige winkelboulevard te kunnen garanderen, worden tijdens de winkelpiekuren geen fietsers toegestaan in de Grote Marktstraat, zij worden dan omgeleid. En om de fietsen goed te parkeren komen in de straten grenzend aan de Grote Marktstraat speciale fietsparkeergelegenheden."

Balzaal in de binnenstad

De ideeën voor het ontwerp van de toekomstige Grote Marktstraat zijn tot stand gekomen in overleg met de ondernemers, bewoners en pandeigenaren van de straat. "Ruim vier jaar geleden zijn we al begonnen met gesprekken met hen", vertelt architect Lana du Croq. "We willen het gebied aantrekkelijk maken en daar konden deze partijen over meedenken. We hebben een vaste ‘klankbordgroep' opgericht, waar iedereen zich voor kon inschrijven. Deze samenspraak is belangrijk om mensen bij de gebiedsontwikkeling te betrekken. De klankbordgroep reikte ideeën aan die meegenomen konden worden in het ontwerp." Uiteindelijk kwam daar het ontwerp uit waarbij Lana zich liet inspireren door het oude Haagse hof en Koninklijke patronen. De gedreven architect legt uit: "In 2007 vond in het gemeentemuseum een expositie plaats over Haagse hofkleding. Ik was onmiddellijk gecharmeerd van deze patronen. Het inspireerde me tot het ontwerp voor de Grote Marktstraat. De keuze voor deze hofkleding is natuurlijk echt Haags, maar het thema hof geeft ook aan dat we openstaan voor een mix van andere, internationale invloeden."

De inspiratiebron van de Haagse hofkledij komt in een drietal elementen terug in de Grote Marktstraat: de straatpatronen, banken en verlichting in de vorm van kroonluchters. Tezamen zal zo de illusie van een ‘balzaal in de binnenstad' opgewekt worden.

Een lange loper

De Grote Marktstraat is 17 meter breed en daarmee een fraaie stadsboulevard. De nieuwe bestrating bestaat uit betonnen tegels die als een lange loper in de straat liggen. Voor het Kruidvat liggen reeds een jaar proeftegels. Du Croq: "Het ligt er nu in twee kleuren, waarbij wij hebben gekozen voor de donkere kleur die beter aansluit op de klinkers die in de rest van de binnenstad liggen. In het midden komt een licht verzonken strook voor het fietspad, dat duidelijk het verschil met het voetpad aangeeft. Het geheel komt er prachtig uit te zien, ik kan niet wachten tot het klaar is! Het ingestraalde patroon in de tegels is gebaseerd op het traditionele kantwerk van de Haagse hofmode. Met regenval of een stralende zon verwacht ik dat de straatpatronen mooi oplichten."

Luxe, elegantie en rust

De drukke winkelstraat wordt in het ontwerp zo leeg mogelijk gehouden om ruimte te bieden aan winkelend publiek. Naast de elegante bestrating worden de ingangen van de tramtunnel ‘het Souterrain' ook onderdeel van de balzaal. "De hekwerken bij de opgangen worden vervangen door bankjes, gemaakt van gebogen staalplaten met uitgefreesd patroon. Ook deze doen weer denken aan de kantpatronen van weleer. De te plaatsen afvalbakken zijn van hetzelfde materiaal gemaakt. Op twee plekken komen glazen vitrines die gebruikt kunnen worden als expositieruimte."

De kroonluchters worden tot slot op drie centrale plekken in de Grote Marktstraat opgehangen. De verlichting zit in de puntjes van de kroonluchter. "De lampjes hebben de mogelijkheid tot verschillende kleuren en intensiteit. Ze kunnen de mensen als het ware volgen. Een handige, leuke toevoeging voor het winkelende publiek en tijdens evenementen, bijvoorbeeld oranje licht tijdens Koninginnenach."